دوره 6، شماره 4 - ( 8-1402 )                   جلد 6 شماره 4 صفحات 94-79 | برگشت به فهرست نسخه ها

‎ 10.61186/jsal.6.4.79
‎ 20.1001.1.29809304.1402.6.4.11.8

XML English Abstract Print

Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Kake Rash F, Rookesh N. (2023). A Comparative Sociocultural Analysis of the Folkloric Tale of Sheikh San'Aan in Kurdish and Persian Narratives from a Cultural Anthropological Perspective [In Persian]. JSAL. 6(4), 79-94. doi:10.61186/jsal.6.4.79
URL: http://jsal.ierf.ir/article-1-107-fa.html
کاکه رش فرهاد، روکش نسرین.(1402). تحلیل جامعه شناختی داستان فولکلوریک شیخ صنعان از منظر مردم شناسی فرهنگی؛ مقایسه دو روایت کُردی Ùˆ فارسی زبان کاوی کاربردی 6 (4) :94-79 10.61186/jsal.6.4.79

URL: http://jsal.ierf.ir/article-1-107-fa.html

تحلیل جامعه شناختی داستان فولکلوریک شیخ صنعان از منظر مردم شناسی فرهنگی؛ مقایسه دو روایت کُردی و فارسی
فرهاد کاکه رش*1 ، نسرین روکش2
1- استادیار گروه زبان Ùˆ ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات علوم انسانی، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران ، farhad_kakarash@yahoo.com
2- دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات علوم انسانی، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران
چکیده:   (4576 مشاهده)
مردم شناسی فرهنگی رویکردی است Ú©Ù‡ در کنار سایر شیوه ها، برای بررسی تغییرات اØ‌تماعی Ùˆ فرهنگی بکار گرفته Ù…ÛŒ شود Ùˆ واژگان عناصری هستند Ú©Ù‡ بار ایدئولوژیک یک متن Ùˆ گفتار را بر دوش دارند Ùˆ آن را دارای معنا Ù…ÛŒ کنند. انتخاب، کاربرد لغات Ùˆ واژگان خاص در ضرب المثلها، بازتاب دیدگاه Ùˆ نگرش مردم نسبت به اتفاقات، پدیده ها، اوضاع، مسائل اØ‌تماعی Ùˆ افکار آنان است. در داستانهایی Ú©Ù‡ از گذشتگان توسط راویان نقل Ù…ÛŒ شود هم از موضع Ø‌غرافیایی Ùˆ فرهنگ زیست محیطی راوی Ùˆ هم فرهنگ گوینده­ÛŒ اصلی داستان Ú†Ù‡ Ù…Ø‌هول Ùˆ Ú†Ù‡ معلوم در Ø´Ú©Ù„­Ú¯ÛŒØ±ÛŒ Ùˆ ساختار داستان نقش اساسی Ùˆ مهمی ایفا Ù…ÛŒ شود. مقاله حاضر با هدف مقایسه دو روایت از شیخ صنعان (روایت کُردی، به روایت مام احمدلطفی مهابادی Ùˆ روایت فارسی، به روایت عطار) پرداخته، Ùˆ برای تبیین اشتراکات Ùˆ افتراقات فرهنگی، دو اثر را از منظر مردم­Ø´Ù†Ø§Ø³ÛŒ فرهنگی مقایسه Ù…ÛŒ کند. برخی از نتایØ‌ حاکی از آن است: در هر دو منظومه، شخصیّت­Ù‡Ø§ÛŒ شیخ صنعان Ùˆ دختر به عنوان شخصیّت اصلی، Ùˆ مریدان Ùˆ مرید خاص در نقش فرعی ÙˆØ‌ود دارند. در هر دو اثر از آداب Ùˆ رسوم صحبت به میان آمده است. تفاوتی Ú©Ù‡ در مورد شخصیت­Ù‡Ø§ÛŒ داستان شیخ صنعان به روایت عطار Ùˆ روایت مام‌احمد لطفی ÙˆØ‌ود دارد، حضور شخصیّتی به نام حضرت غوث است. حضور حضرت غوث ریشه در اعتقادات عرفانی Ùˆ عقاید مردم منطقه به مشایخ دارد. از دیگر شخصیّت ها، شخصیت پدر است. تأثیر پدر بر نهاد خانواده Ùˆ پدرسالاری در داستان شیخ صنعان به روایت کُردی، کاملاً آشکار است. زیرا دختر ترسا موضوع خودش Ùˆ شیخ را اولین‌بار برای پدرش تعریف Ù…ÛŒ­Ú©Ù†Ø¯. برخی از آداب Ùˆ رسوم ها Ú©Ù‡ مربوط به دین مسیحیت است در هر دو اثر ÙˆØ‌ود دارد Ùˆ شیخ صنعان برای گرویدن به دین ترسایی باید انØ‌ام دهد. امّا تفاوت‌هایی از آداب Ùˆ رسوم در شیخ صنعان به روایت کُردی ÙˆØ‌ود دارند از Ø‌مله آن Ù…ÛŒ توان به مراسم خانقاهی Ùˆ مراسم ازدواØ‌ اشاره کرد. از دیگرمؤلّفه­Ù‡Ø§ÛŒ فرهنگی هر دو اثر البسه Ùˆ پوشاک است. با این تفاوت Ú©Ù‡ در داستان به روایت عطار به دلیل نوع ادبی بودن آن، اشاره به لباس صوفیان دارد ولی در داستان به روایت کُردی، بیت­Ø¨ÛŒÚ˜ در توصیف دختر از نوع پوشش لباس کردی بهره برده است.
 
واژه‌های کلیدی: زبان شناسی اجتماعی، مردم شناسی فرهنگی، مطالعات روایی، شیخ صنعان کردی، شیخ صنعان فارسی، عطار، مام احمد لطفی
متن کامل [PDF 320 kb]   (2331 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: زبان شناسی اجتماعی
دریافت: 1401/1/11 | پذیرش: 1401/10/18 | انتشار: 1402/8/10
ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA
ارسال پیام به نویسنده مسئول

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.