استادیار گروه زبان Ùˆ ادبیات ÙØ§Ø±Ø³ÛŒØŒ دانشگاه پیام نور، تهران، ایران ، Shafieetaban_m@yahoo.com
چکیده: (5411 مشاهده)
روایتشناسی شاخهای از مطالعات ادبی است Ú©Ù‡ به ØªØØ²ÛŒÙ‡ Ùˆ تØÙ„یل روایت Ùˆ نظامهای ØØ§Ú©Ù… بر روایت Ùˆ ساختار Ùˆ پیرنگ داستان میپردازد. روایتشناسی به عنوان رویکردی نظاممند، میکوشد به نظام معنایی ÙØ±Ø§ØªØ± از متن برسد Ùˆ Ú¯ÙØªØ§Ø± روایی یا متن را Ùهمپذیر نماید. شناخت روشهای کارکرد روایت، ما را در Ùهم متون ادبی یاری میرساند. از ØÙ…له Ø¨Ø±ØØ³ØªÙ‡ØªØ±ÛŒÙ† خصوصیات ادبیات پسامدرن، کوشش در ØÙ‡Øª Ù…ØÙˆ عنصر زمان Ùˆ به تبع آن روایت در نثر داستانی میباشد Ùˆ «ÛŒÚ© عاشقانه آرام» نادر ابراهیمی، نمونه ای Ø¨Ø±ØØ³ØªÙ‡ از این نوع داستان به ØØ³Ø§Ø¨ میآید. این پژوهش با روش توصیÙÛŒ-تØÙ„یلی Ùˆ با واکاوی رمان «ÛŒÚ© عاشقانۀ آرام» بر پایۀ نظریۀ روایت در زمان ژرارژنت صورت میگیرد. ژرار ژنت -از پیشگامان این رویکرد ساختارگرا - برای توصی٠و تØÙ„یل ساختارهای متون ادبی Ù¾Ù†Ø Ù…Ø¨ØØ« نظم، تداوم، بسامد، ÙˆØÙ‡ Ùˆ Ù„ØÙ† را مهم Ù…ÛŒ دانست. Ù†ØªØ§ÛŒØ Ù¾Ú˜ÙˆÙ‡Ø´ بیانگر آن است Ú©Ù‡ «ÛŒÚ© عاشقانۀ آرام» از Ø§Ù†Ø³ØØ§Ù… خوبی برخوردار است. از سوی دیگر، به هم ریختگی زمانی در رویدادها، داستان را هنریتر میسازد؛ این زمان پریشی در رمان به کرات دیده میشود Ùˆ زمان مدام بین گذشته Ùˆ ØØ§Ù„ در ØØ±ÛŒØ§Ù† است. ÙØµÙ„ اول بیشتر ØÙ†Ø¨Û€ گذشتهنگری دارد؛ این گذشتهنگریها عمومأ از نوع درون داستانی بوده Ùˆ Ù¾ÛŒ در Ù¾ÛŒ آمدن آن، در داستان، باعث کندی زمان میشود. از نظر تداوم رمان در لایۀ سطØÛŒØŒ همان گذر روزهاست Ùˆ شتاب مثبت Ùˆ ØØ°Ù زمان در آن زیاد دیده میشود. لایۀ Ù…ØØªÙˆØ§ÛŒ داستان دارای شتاب منÙÛŒ است. Ú©Ù„ رمان، دیالوگ Ù…ØÙˆØ± است Ú©Ù‡ بیشتر این Ú¯ÙØªÚ¯ÙˆÙ‡Ø§ در قالب Ø§ØØ³Ø§Ø³Ø§Øª Ùˆ اعتقادات «Ú¯ÛŒÙ„Ù‡ مرد» متØÙ„ÛŒ شده است. Ù…Ú©Ø« توضیØÛŒ طولانی را به ÙˆÙور در داستان شاهد هستیم Ú©Ù‡ Ù…ÙˆØØ¨ کندی سیر داستانی شده است. همچنین، بسامد از نوع مکرر Ùˆ بازگو در سرتاسر داستان مشهود است. از نظر ÙˆØÙ‡ØŒ داستان بر پایه دو زاویه دید دانای Ú©Ù„ Ùˆ اول شخص بنا شده است Ú©Ù‡ البته بیشتر رمان بر پایه اول شخص است Ùˆ زاویه دید سوم شخص در مواردی اندک کاربرد دارد.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تØÙ„یل Ú¯ÙØªÙ…ان دریافت: 1401/4/9 | پذیرش: 1402/1/18 | انتشار: 1402/8/10