دوره 9، شماره 1 - ( 12-1404 )
جلد 9 شماره 1 صفحات 15-1 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Obaid Bany Saad R H, Saadi M, Bavanpouri M. (2026). Representations of Gendered Language in Iraqi Narrative: A Comparative Linguistic Study of Hilda’s Rock and The Unbeliever in Light of Robin Lakoff’s Framework [In Arabic]. JSAL. 9(1), 1-15.
URL: http://jsal.ierf.ir/article-1-228-fa.html
URL: http://jsal.ierf.ir/article-1-228-fa.html
عبید بنی سعد رائد هانی، سعدی محمد، باوان بوری مسعود.(1404). تمثلات اللغه الجندریه فی السرد العراقی: دراسه لغویه مقارنه فی روایتی «صخره هیلدا» و«الکافره» فی ضوء إطار روبن لاکوف زبان کاوی کاربردی 9 (1) :15-1
1- طالب دکتوراه فی قسم اللغه العربیه وآدابها بجامعه الأدیان والمذاهب، قم المقدسه، إیران ، raed.hani1@gmail.com
2- أستاذ مساعد فی قسم اللغه العربیه وآدابها بجامعه الأدیان والمذاهب، قم المقدسه، إیران
2- أستاذ مساعد فی قسم اللغه العربیه وآدابها بجامعه الأدیان والمذاهب، قم المقدسه، إیران
چکیده: (82 مشاهده)
یهدف هذا البحث إلی تحلیل تمثّلات اللغه الجندریه فی روایتی صخره هیلدا لهدیه حسین والکافره لعلی بدر، اعتمادًا علی إطار روبن لاکوف فی کتابها Language and Woman’s Place (1975)، بوصف اللغه ممارسه اجتماعیه تُنتج علاقات السلطه وتکشف آلیات الهیمنه والتهمیش. تنطلق الدراسه من إشکالیه محوریه تتعلق بمدی انطباق نظریه لاکوف حول «اللغه الأنثویه» و«اللغه الذکوریه» علی السیاق السردی العراقی المعاصر، وما إذا کانت اللغه فی هاتین الروایتین تُعید إنتاج البنیه الجندریه السلطویه أو تسعی إلی تفکیکها ومقاومتها. تستند الدراسه إلی المنهج الوصفی–التحلیلی المقارن، مستفیده من أدوات اللسانیات الاجتماعیه وتحلیل الخطاب، عبر تتبّع مؤشرات جندریه علی مستویین دقیقین: المستوی المعجمی الذی یشمل تحلیل الحقول الدلالیه المرتبطه بالألوان (55 مره فی صخره هیلدا مقابل 46 فی الکافره)، والقَسَم، والإهانه (52 مره فی الروایه الأنثویه مقابل 269 فی الروایه الذکوریه)، والاحترام (33 مقابل 68)، والتوکید، والتشکیک، والتعجب، والألفاظ الخاصه بالنساء؛ والمستوی النحوی–الوظیفی الذی یتناول التعابیر العامیه، والجمل القصیره والمتوازیه، والحذف والجمل المعلّقه، والاستفهام، والأمر، والتکرار، بوصفها أدوات تداولیه تعکس موقع المتکلم داخل منظومه السلطه الجندریه. وتُظهر النتائج أن خطاب صخره هیلدا یمیل إلی بناء الداخل النفسی وترمیم الذات فی سیاق المنفی، عبر کثافه القیود التشکیکیه والاستفهام والحذف بوصفها تقنیات تعکس هشاشه المعنی وقلق الهویه. فالصوت السردی الأنثوی یتسم بالتردد والتحوّط والانکسار النفسی والاستبطان الشعوری، مع حضور کثیف لمفردات العاطفه والذاکره والجسد والانتظار، مما یتوافق مع توصیف لاکوف للغه الأنثویه بوصفها لغه الفئات الأقل قوه اجتماعیا. فی المقابل، تُبرز الکافره حضورًا أعلی للغه الصدام والوصم والعنف الرمزی، مع کثافه لافته لألفاظ الإهانه والاستفهام الاستجوابی والتکرار الحاد، بوصفها آلیات تُعرّی السلطه الدینیه والاجتماعیه وتُعید إنتاجها داخل السرد. ویرتبط هذا النمط بما وصفته لاکوف بـ«لغه الهیمنه» التی تتسم بالمباشره والحسم والأمر والتقریریه، حیث تُستثمر البنی المعجمیه (ألفاظ السبّ، التشییء، القَسَم) والبنی النحویه (الجمل الأمریه، الأسئله الاستجوابیه) أداهً لإخضاع الآخر الأنثوی وإقصائه رمزیا. وتخلص الدراسه إلی أن مقولات لاکوف تظلّ نافعه تفسیریا فی قراءه السرد العراقی، غیر أنّ فاعلیتها تتحدد بالسیاق الثقافی وببنیه الروایه نفسها، مما یستدعی التعامل معها بوصفها أدوات تحلیل تداولیه قابله لإعاده التأویل لا قواعد جندریه مطلقه. کما تؤکد الدراسه أن الخطاب الأنثوی لا یمثل ضعفًا بل استراتیجیه بقاء لغویه فی مواجهه العنف الأبوی، وأن الخطاب الذکوری یعید إنتاج ساختارهای سلطه داخل النص السردی.
واژههای کلیدی: اللغه والجندر، روبن لاکوف، السرد العراقی، روایه صخره هیلدا، روایه الکافره، العنف الرمزی، تحلیل الخطاب
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
پژوهشهای زبانی
دریافت: 1404/7/14 | پذیرش: 1404/11/16 | انتشار: 1404/12/10
دریافت: 1404/7/14 | پذیرش: 1404/11/16 | انتشار: 1404/12/10
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |